Din kültürü sorularını yapabilmeniz için aşağıdaki tanımları bilmeniz gerek. Ara ara ve özellikle sınavdan önce tekrar etmeniz size büyük yarar sağlar. Daha öncede Felsefe Dersi için Temel Terimler adı altında bir yazı paylaşmıştık. Okumak için şuraya tıklayıver.

Bu tipte benzer yazılar okumak için Maddelerle Konu Anlatımı kategorisini ziyaret etmenizi öneririm. Türkçe, kimya, edebiyat, tarih, sosyal, fizik, biyoloji gibi hemen hemen her dersten konuları hızlı ve pratik şekilde tekrar edebilirsiniz.

Akıl-balig: Ergenlik çağına ulaşmış olan.

Akika: Çocuk nimetine karşılık, Allahü teâlâya şükretmek niyetiyle kesilen hayvan.

Arefe: Zilhiccenin 9. günü. Kurban bayramından önceki gün. Başka güne arefe denmez.

Aşere-i mübeşşere: Cennete girecekleri, dünyada iken ismen müjdelenen on Sahabe.

Bid’at: Sonradan ortaya çıkan şey. Zararlı olmayan âdetlerdeki değişiklikler günah olmaz. İbadette, bid’at yasaktır. Mesela papaz elbisesi giymek günah değil, haç takmak küfürdür.

Caiz: Yapılmasında mahzur, [sakınca] olmayan şey.

Dar-ül-Harb: İslam ahkamının tatbik edilmediği yer. Kâfir diyarı. İslam ahkamının tatbik edildiği yere, İslam diyarına Dar-ül-İslam denir.

Edille-i şeriyye: Dinimiz için esas olan ve bunlara bağlı olan deliller. Edille-i şeriyye dörttür. Bunlar, Kitap [Kur’an-ı kerim], Sünnet, İcma ve Kıyastır.

Eshab: Peygamber efendimizin mübarek arkadaşları. [Allahü teâlâ, Kur’an-ı kerimde hepsinden razı olduğunu ve hepsine Cenneti vaat ettiğini bildirmiştir.]

Fâsık: Harama önem verdiği halde emir ve yasaklara uymayan günahkâr.

Feyz: İlahi ihsan, lütuf, manevi nimetler.

Fıkıh: Dinde yapılması ve yapılmaması gereken işleri bildiren ilim. Bu ilimden kendisine lazım olanları öğrenmek farzdır.

Fakih: İctihad derecesine varmış âlim.

Fitne: Bölücülük yapmak, insanları sıkıntıya, belaya düşürmek.

Fuhş: Çirkin söz ve iş.

Gayrı müslim: Müslüman olmayan. Daha çok hristiyan ve yahudilere denir.

Hacamat: Deriyi keserek kan alma. Sülükle de olabilir.

Halife: Resulullah efendimizin vekili ve bütün müslümanların reisi veya bir tasavvuf büyüğünün vazifelendirdiği talebesi.

Halvet: Yabancı bir kadınla bir erkeğin, bir yerde yalnız kalması.

Hasenat: Güzel işler, iyilikler. Seyyiat ise bunun zıddıdır. Kötülükler, günahlar demektir.

Hatem-ül-enbiya: Peygamberlerin sonuncusu Muhammed aleyhisselam.

Hubb-i fillah ve Buğd-i fillah: Allah için sevip Allah için düşmanlık etmek.

Hurmet-i müsahere: Herhangi bir kadına, şehvetle dokunmakla hasıl olan durum. Bir kadının herhangi bir yerine şehvetle dokunmak, hurmet-i müsahereye sebep olur. Yani o kadının neseb ile ve süt ile olan anası ve kızları ile, o erkeğin evlenmesi haram olur.

OKU:  96 Maddede YKS Fizik

Hüsn-i zan: İyi zan.

Su-i zan: kötü zan.

İctihad: Müctehid âlimlerin Kur’an-ı kerim ve hadis-i şeriflerden çıkardıkları hüküm.

İddet: Boşanan veya kocasının ölümü ile dul kalan kadının başka erkekle evlenebilmesi için beklemesi gereken zaman.

İhlas: Bütün iş ve ibadetlerini yalnız Allah için yapmak. İhlas sahibine muhlis denir.

İrtidad: Müslüman iken, İslam dinini terk etme. Terk edene mürted denir.

İskat ve Devir: Ölen müslümanı, namaz oruç gibi borcundan kurtarmak için yapılan iş.

İstigfar: Allahü teâlâdan mağfiret, af dilemek.

İstihare: Bir işin hayırlı olup olmayacağını anlamak için, iki rekat namaz kıldıktan sonra, rüya görmek üzere uykuya yatma.

İstihaza: Adet ve lohusalık dışında gelip oruca, namaza mani olmayan hastalık kanı.

İtikad: Peygamber efendimizin, Allahü teâlâ tarafından, Peygamber olarak bütün insanlara getirdiği ve bildirdiği hususların hepsini kalben tasdik ederek inanma.

Kefaret: Yanlışlıkla veya kasten işlenen bir günahın affı için dinin emrettiğini yapma.

Kelime-i Tevhid: “La ilahe illallah Muhammedün resulullah” sözü.

Kelime-i Temcid: “La havle vela kuvvete illa billah” sözü.

Kerahet: İşlenen amelin sevabını gideren şeyler. Buna mekruh da denir.

Mahrem: Nikah düşmeyen kimse. Namahrem, yabancı, kendisiyle evlenilmesi haram olmayan demektir. Herkese söylenmeyen gizli şeylere de mahrem denir.

Mahşer: Kıyamette bütün mahlukatın dirildikten sonra hesap için toplanacakları yer.

Mendub: Yapılması halinde sevap, yapılmazsa günah olmayan şeyler.

Mubah: Dinimizde yapılması emir olunmayan ve yasak da edilmeyen şeyler.

Müdahene: Gücü yettiği halde, haram işleyene mani olmamak.

Müdara: Dini veya dünyayı zarardan kurtarmak için, dünya menfaatinden vermek.

Mümin: Resul-i Ekremin bildirdiklerinin hepsini beğenip, kalbi ile kabul eden, inanmayıp inkâr edene münkir veya kâfir denir.

Münafık: İnanmadığı halde, müslümanları aldatmak için, müslüman görünen kimse.

Riyazet: Nefsin isteklerini yapmamak. Nefsin istemediğini yapmak ise mücahededir.

Ruhsat: İslamiyet’in meşakkat ve zaruret gibi sebeplere bağlı olarak, ibadetlerde ve diğer işlerde tanıdığı izin ve kolaylık, kolaylık yolu, azimetin zıddı.

Salih: Ehl-i sünnet itikadında olup genel olarak günah işlemeyen kimse.

Sütre: Namaz kılanın önüne diktiği yarım metreden uzun çubuk.

OKU:  YKS Kimya Püf Noktaları | OKUMADAN GEÇENİN KİMYASI BOZULUR!

Tahmid: “Elhamdülillah” sözü.

Riya: İki yüzlülük, Allah’tan başkası için ibadet etme.

Nifak: Münafıklık.

Şikak: Uyuşmazlık.

Nefs-i emmare: Kötülük yapmak isteyen nefs.

Rüşdü hidayet : Doğru yolu arayıp bulma.

İstikamet: Doğru yol.

Erzel-i ömür: Başkalarına muhtaç olunan sıkıntılı ihtiyarlık dönemi.

Murat: Seçilmiş kimse.

Muhlas: Devamlı ihlas sahibi.

Îsâr: Cömertlik, kendine ihtiyacı olmayan şeyleri vermek, îsâr ise, kendine gereken şeyleri vermektir. Yani başkalarını kendine tercih etmektir.

Amel-i kesir: Namazı bozan çok hareket.

Rükün: Namazın içindeki bir farz.

Rüku: Namazda, elleri dize koyup yaklaşık 90 derece eğilmek.

Necaset: Gaita, idrar, kan gibi pislik.

MEZHEPLER

İNANÇ ile İlgili Mezhepler;

1)Haricilik
2)Şiilik
3)Mutezile
4)Maturidilik
5)Eşarilik

İbadet ve Hukuk ile ilgili mezhepler;

1)Caferilik
2)Hanefilik
3)Malikilik
4)Şafilik
5)Hanbelilik

Haricilik:En önemli görüşleri, ibadetleri terk eden veya büyük günah işleyenler kâfirdir.(Ameller imanın parçasıdır.)

Şiilik (şia): Peygamberden sonra halifelik için Hz. Ali ve onun soyundan gelenleri (ehl-ibeyt) halifelik için en layık gören ve diğer halifelerinden onun soyundan gelmesi gerektiğini savunan anlayıştır.

Mutezile :Akla son derece önem verir.Mutezileye göre insanlar davranışlarında tamamen özgürdür. Allah’ın bu fiillerin yaratılmasına müdahalesi yoktur.

Maturidilik: İman dil ile söylemek kalp ile onaylanmaktan ibarettir.Ameller (filler) imanın bir parçası değildir. Büyük günah işleyen dinden çıkmaz ancak günahkar olur.

Eş’arilik :Akla fazla önem veren mutezile’ye tepki olarak doğmuş hadislere önem vermiştir.İyi ve kötü, güzel ve çirkin akılla değil vahiyle bilinebilir. Bir şey Allah emrettiği için güzel, yasakladığı için çirkindir.

AMELİ – FIKHİ MEZHEPLER

Caferilik:Abdestte çıplak ayak üzerine meshetmek beş vakit namazı birleştirerek 3 vakitte kılmak gibi farklı uygulamaları vardır.Hz. Ali ve Ehli beyte saygı ve sevgiyi, onların ibadete laik olduklarını ön planda tutar.

Hanefilik:Türkiye ve İslam dünyasında en yaygın mezheplerden biridir.En önemli özelliği ayet ve hadislerin hükmü ilk aklın yorumu arasında denge kurmaya çalışmasıdır.

Maliklik :Kuzeye Afrika’da yaygındır. Hadis ve Fıkıh malik b. Enes’e dayanır.

Şafilik :Hüküm çıkarmada sünnet ve hadislere daha bağlı kalmışlardır.Muhammed bin idris eşarii’ ye dayanır.Hanifeler kadar kıyas ve ictihada önem vermişlerdir.

Hanbelilik :Ahmet bin hanbel’ e dayanır.Akıl ve kıyastan çok sahabe sözlerine önem verilir.

Yorum Yapın